Haber: İlhan Baba
(BERLİN)- Avrupa Birliği (AB ) zirvesinde liderler arasında görüş ayrılığı derinleşti; Rusya politikası, Ukrayna’ya destek ve 2028 sonrası bütçe tartışmaları öne çıkarken Orban da tartışıldı. Polonya Başbakanı Donald Tusk Orbán’ı kastederek “Yıllar sonra ilk kez odada Ruslar yoktu” derken, Belçika Başbakanı Bart De Wever de Orbán’ın yokluğuna gösterilen sevincin abartıldığını belirtti.
Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkelerin liderleri, Macaristan’daki seçimlerin ardından ilk kez bir araya geldikleri zirvede, Macaristan Başbakanı Viktor Orbán’ın yokluğunu tartıştı. Bazı liderler bu durumu memnuniyetle karşılarken, diğerleri Orbán’ın zor ama vazgeçilmez bir ortak olduğunu vurguladı.
Polonya Başbakanı Donald Tusk, zirvenin ikinci gününde gazetecilere yaptığı açıklamada Orbán’a göndermede bulunarak, “Yıllar sonra ilk kez odada Ruslar yoktu, ne demek istediğimi anlıyorsunuz” dedi. Orbán, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in AB içindeki en önemli müttefiklerinden biri olarak görülüyordu.
Macaristan’da 12 Nisan’da yapılan seçimlerde Orbán’ın partisi Fidesz, muhalefet lideri Péter Magyar’ın Tisza Partisi karşısında ağır yenilgi aldı. Yeni hükümet göreve başlayana kadar Orbán görevde kalacak ama Kıbrıs’taki zirveye katılmadı.
Macaristan hükümetinin Rusya’ya yakın politikası, özellikle Ukrayna’ya destek ve Rusya’ya yaptırımlar konusunda AB içinde sık sık krizlere yol açmıştı. Mart ayında ortaya çıkan iddialar da tartışmaları alevlendirdi. Buna göre Macaristan Dışişleri Bakanı Péter Szijjártó’nun AB içindeki gizli görüşmeleri Rus mevkidaşı Sergej Lawrow ile paylaştığı öne sürüldü. Polonya Dışişleri Bakanı Radoslaw Sikorski bu iddialar üzerine “Bu, birçok şeyi açıklar” yorumunu yaptı.
Öte yandan Belçika Başbakanı Bart De Wever, Orbán’ın yokluğuna gösterilen sevincin abartıldığını belirterek, “Zor bir ortaktı ama asla imkânsız değildi” dedi.
Zirvede ayrıca Ukrayna savaşı, İran ile yaşanan gerilim ve AB’nin gelecekteki bütçesi ele alındı. Almanya Başbakanı Friedrich Merz, 2028 sonrası için AB bütçesinin artırılmasına karşı çıkarak tasarruf çağrısı yaptı. “Avrupa mevcut kaynaklarla yetinmeli” diyen Merz, yeni borçlanmalara da karşı olduğunu vurguladı.
Almanya’nın AB bütçesine en büyük katkıyı yapan ülke olduğuna dikkat çekilirken, Hollanda Başbakanı Rob Jetten de bütçenin küçültülmesi gerektiğini savundu. Ancak bütçede kesintiye gidilmesi halinde özellikle tarım ve bölgesel kalkınma fonlarının etkilenmesi bekleniyor.
İrlanda Başbakanı Micheál Martin ve Letonya Başbakanı Evika Silina, tarım desteklerinin korunması gerektiğini belirterek bu alanda “kırmızı çizgileri” olduğunu ifade etti.
Avrupa Birliği (AB) liderlerinin Haziran ayında bütçe konusunda daha somut rakamları tartışması, nihai kararın ise gelecek yıl alınması bekleniyor.
